Stutt um Fiskivinnugransking:
Fiskimálaráðið hevur á løgtingsfíggjarlógini tvær játtanir til gransking og menning. Onnur kallast Granskingarætlanir og hin Fiskivinnuroyndir.
Tilsamans verða hesar undir einum róptar Fiskivinnugransking.
Granskingarætlanir er játtan til rakstur av skipaðum granskingarvirksemi, sum hevur til endamáls:
• styrkja og menna gransking í føroysku fiskivinnuni
• menna føroyska fiskivinnugransking ástøðiliga og granskingarumhvørvið sum heild
• Fáa gongd á miðvísa fiskivinnugransking
• Uppbyggja vísindaliga førleika innan øki í granskingarumhvørvunum og í vinnuni
• Granskingin skal vera viðkomandi fyri vinnuna
• Granskingin skal vera í samstarvi við fiskivinnuna og í samstarvi við granskingarstovnar í Føroyum og uttanlands
• Gransking í altjóða samstarvi og hond í hond við vinnuna
• menna føroyska fiskivinnugransking ástøðiliga og granskingarumhvørvið sum heild
Fiskivuinnugranskingin verður dagliga umsitin av samskiparanum fyri fiskivinnugransking á Fiskimálaráðnum og einum stýrisbólki við 6 fólkum – 3 frá fiskivinnuni og 3 frá almennum stovnum.
Fíggjarlógin 2009 hevur hesar ásetingar:
5. FISKIVINNA.
5.11.1.34. Granskingarætlanir (Rakstrarjáttan).
Fiskimálaráðið hevur lagt stóran dent á at styrkja og menna gransking í føroysku fiskivinnuni. Granskingarkjarnur hava verið innan trý øki:
- Biotøkni
- Framleiðslutøkni
- Veiðitøkni
Í fíggjarlógini fyri 2008 varð peningur játtaður til fyrireiking av eini kjarnu innan fiskivinnubúskap.
Ætlanin er at gera ymsar tillagingar og broytingar innan samlaða økið í 2009. Væntandi verður størri dentur lagdur á biotøkni, eins og samlaði karmurin skal geva pláss fyri gransking og virksemi innan økið fiskivinnubúskap.
Skipanin og játtanin skal menna føroyska fiskivinnugransking ástøðiliga og granskingarumhvørvið sum heild. Málið er at bjóða fiskivinnuni og fiskivinnuídnaðinum munadygga gransking.
Játtanin á hesi høvuðskonto fer til leiðarar av kjarnunum, eins og samskiparan innan fiskivinnugransking.
5.34.3.07. Fiskivinnuroyndir (Rakstrarjáttan)
Fiskimálaráðið umsitur fiskivinnuroyndir, sum hava til endamáls (stevnu) at fremja royndir og kanningar - bæði praktiskar, vinnuligar og vísindaligar, ið menna og økja um framleidni í føroyskari fiskivinnu við atliti at lívfrøðiligari, búskaparligari og samfelagsligari burðardyggari gagnnýtslu av havtilfanginum. Fiskimálaráðið hevur tikið undir við stýrinum at raðfesta økini (2009-2012):
Burðardyggur fiskiskapur
Hetta kunnu vera praktiskar royndir ella vísindarligar kanningar, t.d.:
- at menna tøkni, ið fer varliga við umhvørvinum og minkar um orkunýtsluna pr. kg ráfisk
- at menna vitanina um fiskalívfrøðina
- at menna skipanir fyri máting av fiskiveiðiorku
Royndarveiða og virðisøking av fiski
Hetta kunnu vera praktiskar royndir ella vísindarligar kanningar, t.d.:
- royndarveiða eftir fiskasløgum, sum ikki verða gagnnýtt sum er
- at fáa størri part av tilfeinginum til matna og finna marknaðir
- at lýsa og loysa praktiskar trupulleikar at fáa alla veiðu til høldar
- at gera lívtøkni til sjálvsagdan part í gagnnýtslu av havtilfanginum
- fáa fram og nýta eginleikarnar, sum havtilfeingið hevur á fólkaheilsuna
- at menna talgildar loysnir, sum betri skjalfesta sporføri og økja um vitanina um tilfeingi, fiskiskap og framleiðslu
Búskaparlig og samfelagslig menning av fiskivinnuni
Hetta kunnu vera fyrisitingarligar, fíggjarligar, hagfrøðiligar, samfelagsligar ella búskaparligar kanningar ella greiningar, sum leggja afturat okkara vitan um fiskivinnuna, og harvið menna grundarlagið undir vinnuligum politiskum avgerðum t.d.:
- tilfeingisbúskapur og fyrisiting
- avgerðarrættur og ognarskapur í fiskivinnuni
- skipan av framtíðar fiskiskapi og flota undir Føroyum
- ferðafólkafiskiskapur ¿ hvussu skipa hesa vinnu, soleiðis at sum mest fæst burturúr
Umsóknir til játtanina Fiskivinnuroyndir verða viðgjørdar av einum stýrisbólki, sum hevur greiðar mannagongdir at virka eftir. Eftir tilmæli frá stýrisbólkinum veitir Fiskimálaráðið endaliga tilsøgn um stuðul.
2.febr. 2009jm |